( نيز متافيزيك أرسطو K 8 , T 10 , E 4 ) 30 - عرض Accident ( شفاء 25 و 93 ، تفسير 692 ، تلخيص 14 ) سخنان دانشمندان ما دربارهء الهى 1 - فارابى در اغراض ما بعد الطبيعة ، مقالات الحروف را چنين وصف مىكند : 1 - A , a ديباچه وعلل 2 - B مسائل عويص ودشوار 3 - G موضوعات وعرضهاى خاص 4 - D ألفاظ فلسفي 5 - E دانشهاى سه‌گانهء نظري : طبيعي ، رياضى ، الهى 6 - Z هويت وجوهر 7 - H صور افلاطونى متكونات ومفارقات 8 - T قوه وفعل 9 - I واحد وكثير وغير وخلاف وضد 10 - K مبادى وخواص 11 - L مبدء جوهر ووجود 12 - M , N مبادى طبيعيات وتعليمات . أو در شرح العبارة ( 12 / 191 ) از مقالهء هشتم ما بعد الطبيعة ياد كرده وگفته كه در ان از قوه وفعل سخن مىرود چنان كه در اغراض ( 7 ) هم گفته است . فارابى در اغراض ( 3 ) مىگويد كه لام يازدهم است وآن را إسكندر گزارش كرده كه آن هم به پايان نمىيرسد . ثامستيوس هم بر ان گزارش دارد . من براي حرفهاى ديگر آن گزارشى نديدم . أو در احصاء العلوم ( ص 99 ) مىگويد كه الهى از سه بخش بررسى مىكند : 1 - از هستيها وآنچه بر خود آنها عارض مىشود . 2 - از مبادى برهان دانشهاى ديگر وانديشه‌هاى نادرست پيشينيان در آنها . 3 - از آن هستىها كه نه جسم هستند ونه در جسم وريشهء آنها تا برسد به برترين هستى وآفرينندگى أو .